Tefsir okumaya nereden başlanmalı? En anlaşılırdan zora doğru okuma listesi kitap tavsiyesi

Kuran-ı Kerim'i ve İslam'ı daha iyi anlayabilmek için tefsir okumaları önemli bir yere sahiptir. İlk defa tefsir okumak isteyenler, genellikle hangisinden başlayacağını bilemeyebilirler. Bu yüzden sade ve anlaşılır tefsirleri tercih etmek önemlidir. Biz de bu yazımızda sırasıyla hangi tefsirlerin okunabileceğini, tefsirin ne olduğunu ve tefsir çeşitlerini anlatmaya çalıştık. Rivayet ve dirayet tefsirlerine örneklerin de olduğu yazımızda, tefsir okuma programı yapanlar için kaynak olacaktır.

Tefsir okumaya nereden başlanmalı? En anlaşılırdan zora doğru okuma listesi kitap tavsiyesi
02 Mayıs 2020 - 02:46
Kuran-ı Kerim Peygamber Efendimize verilmiş en büyük mucizedir. Peygamberimizin irşadı ile birlikte müslümanların en büyük kaynağıdır. Kuran-ı Kerim'de yalnızca ibadet ve amellerin nasıl yapılacağı değil, hayatın her alanında nasıl bir insan olunacağı beyan edilmiştir. Alışverişin nasıl yapılacağından, evliliğin ve nikahın nasıl gerçekleştirileceğine, savaş yapmanın hükümlerinden suçluların nasıl cezalandırılacağına dair hükümler yer almaktadır.

Kuran-ı Kerim'i anlamak için ta sahabe devrinden itibaren çalışmalar başlamıştır. Ayetlerin tam olarak ne demek istediğini anlayamayan sahabeler birinci kaynak olarak Peygamberimize gelip soruyorlardı. Peygamber Efendimiz dünyasını değiştirdikten sonra müslümanların böyle bir imkanı kalmadı. Bunun üzerine Kuran-ı Kerim topladı, hadisler derlendi. Birçok alim Kuran-ı Kerim'i anlamak için tefsir yazdı. Biz de bu yazımızda tefsir okumaya başlamak isteyenler için tefsir tavsiyesi yazmaya ve tefsir kitapları tanıtmaya çalışacağız.

TEFSİR KİTAPLARI KAÇA AYRILIR?

Bu sorunun cevabı biraz da okurun bilgi birikimi ile alakalıdır. Ama biz ilk defa tefsir okuyacak kişileri baz alarak tavsiyelerimizi gerçekleştireceğiz. Öncelikle tefsir hakkında birkaç bilinmesi gerekenleri ifade edelim. Tefsirler, rivayet tefsiri ve rivayet tefsiri olmak üzere ikiye ayrılırlar.
Rivayet tefsirleri: Rivayet tefsirleri, Fatiha suresinden Nas Suresine kadar surelerin iniş sıraları, nuzül sebepleri hakkında bilgi veren tefsirlerdir. Sadece nakil yapılır. Bu yüzden nakli tefsir de denir.

Rivayet Tefsir Örnekleri
İbn Cerîr et-Taberî: Câmiu’l-Beyân an Tefsîri’l-Kur’ân.
Ebu’l-Leys Semerkandî: Tefsîru Ebi’l-Leys.
El-Vâhidî: El-Vecîz fî Tefsîri’l-Kur’âni’l-Azîz.
Begavî: Meâlimu’t-Tenzîl.
İbn Atiyye: El-Muharraru’l-Vecîz fî Tefsîri Kitâbi’l-Azîz.
İbn Kesîr: Tefsîru’l-Kur’âni’l-Azîm.
Celâleddin es-Suyutî: Ed-Dürrü’l-Mensûr fi’t-Tefsîr bi’l-Me’sûr.


Rivayet Tefsirleri: Rivayet tefsirleri sadece nakil yapmayıp aynı zamanda yorum da yapılan tefsirlerdir. Kelam ilminden bolca istifade edilen rivayet tefsirlerinde, yazan müfessirin kendi düşünceleri de olabilmektedir.

Rivayet Tefsir Örnekleri
Ebu Mansur el Matüridi, Tevilatül Kuran
Fahruddin er-Râzî, Mefâtihu’l-ğayb.
El-Beydâvî, Envâru’t-Tenzîl ve Esrâru’t-Te’vil.
En-Nesefî, Medâriku’t-Tenzîl ve Hakâiku’t-Te’vil.
Ebû’s-Suûd, İrşâdu’l-Akli’s-Selim ila Mezâye’l-Kitâbi’l-Kerim.
El-Alûsî, Ruhu’l-Maânî fi Tefsiri’l-Kur’an’il-Azîm.

TEFSİR KİTAPLARINI OKUMAYA NEREDEN BAŞLAYAYIM?

Tefsir okuması aslında eğitim ile olacak bir durumdur. Konunun alimi bir kişi ile beraber yapılan okumalar elbette çok daha sağlam ve faydalı olur. Buna fırsatı ve vakti olmayanların, bireysel tefsir okuması yapmak isteyenler şu şekilde bir okuma programı gerçekleştirebilirler.

İlk olarak dili günümüz Türkçe'sine yakın ve ağır kelami ifadelerin olmadığı tefsirler tercih edilebilir. Bu yüzden ilk tefsir kitabı olarak Mahmut Toptaş’ın 'Şifa Tefsiri’ tercih edilebilir. Daha sonra Vehbe Zühaylî’nin tefsiri okuma listesine eklenebilir. Muhammed Ali es Sabuni'nin kaleme aldığı Safvetü't Tefasir / Tefsirlerin Özü okunabilir. Tefsire tefsirlerin özü denilmesi de 7 farklı tefsirden derlenen bilginin günümüz insanına hitap etmeye çalışan bir dille yazılması ayrıca bir öneme sahiptir. Ek olarak her surenin sonunda Kuran'ın hikmetlerinin olduğu bir bölüm vardır.
Konyalı Vehbi Efendi'nin kaleme aldığı tefsir de ilk tefsir okumalarına başlarken istifadesi yüksek bir kitaptır.

EN ÇOK OKUNAN TEFSİRLER

Ülkemizde en çok okunan tefsirlerin başında Elmalılı Hamdi Yazır'ın yazdığı Hakk Dini Kur'an Dili tefsiri gelir. Hakk Dini Kur'an Dili, esasında dirayet tefsiridir. sadeleşmiş hali mevcut olsa da orijinal dilinde okunması daha iyidir.

Türkiye'de en çok satılan tefsirler sıralamasında Ömer Nasuhi Bilmen Efendi'nin Kur'an-ı Kerim Meali Alisi ve Tefsiri ilk sıralardadır. Celaleyn Tefsiri de en çok okunan tefsirlerdendir.
Bu tefsirler okunup belirli bir alt yapı kazanıldıktan sonra İmam Maturidi'nin Tevilatül Kuran isimli tefsiri okunabilir. Daha sonra okuma seyri, kişiye göre değişecektir. Siz de okuduğunuz ve en çok etkilendiğiniz tefsirleri yorumda belirtebilirsiniz.
Kafakalem.com

 

YORUMLAR

  • 1 Yorum
  • RÜŞTÜ KÖSE
    2 ay önce
    tefsirler iki temel çeşittir: RİVAYET VE DİRAYET TEFSİRLERİ... SANIRIM DİRAYET YERİNE YİNE RİVAYET YAZMIŞSINIZ.. KOLAY GELSİN.. İLK OKUMAYA BAŞLAYANLAR İÇİN TEFHİMUL KUR'AN-MEVDUDİ, BEYANUL HAK- M.ZEKİ DUMAN VB TEFSİRLERDE İYİ OLUR. SAYGILARIMLA...